Column
'Moeder Adem'

Moeder Adem

Aan de oever van de Leie ligt een moeder. Een vrouw die zich, verzonken in het gras, loom omdraait en haar zachte buik aan de hemel toont. Het bronzen beeld, gemaakt door kunstenares An Deman, heeft als titel ‘Moeder Aarde II’. In Sint-Martens-Latem ligt ‘Moeder Aarde I’ dan weer te soezen aan het water. Weinigen weten het, maar tussen het Kortrijkse station en Belfort ligt nog een derde moeder. Haar vormen zijn hoekig en zien er bedrieglijk statisch uit langs de buitenkant. Maar haar binnenkant is vloeibaar, altijd in beweging.

Ze heeft steeds een oog op de wereld gericht. Haar eigen wereld, maar ook de wereld van anderen. Geregeld richt ze zich op en tuurt ze naar wat er achter de stadsmuur ligt. Het liefst wijst ze dingen aan. Dingen die haar nieuwsgierigheid wekken, haar gelukkig maken. Maar even goed dingen die haar kwaad of verdrietig maken. Dan stelt de moeder aandachtig vragen, praat ze tot ze zich dichter bij zichzelf voelt groeien en soms ook, dichter bij een ander.

Ook in haar buik is er ruimte om te praten. Met woorden, maar ook zonder. Praten met lijven, met licht, met vormen en klanken. Praten met gevoelens. Dat moedigt ze ook aan, dat uitwisselen tussen mensen die maken, mensen die ervaren en alle mensen daartussenin. Er is bij haar ook plek om te groeien, te laten ontstaan. In spurten of juist heel zachtjes. Ze voorziet genoeg zuurstof, genoeg veiligheid, genoeg van alles wat nodig is om te durven, te experimenteren, te gedijen.

Tijdens de draagtijd van een jong gaat een cruciale fase vooraf aan het baren: de aanmaak van longsurfactant. Bij zoogdieren verlaagt deze mengeling van vetten en eiwitten de oppervlaktespanning in de longblaasjes, zodat de longen goed open kunnen bij de geboorte. Surfactant blijft een leven lang van belang om de longen soepel en geopend te houden.
Ook in de moeders buik is dat mengsel een onontbeerlijk deel van haar dragen en baren. Het ontstaat in donkere plooien en tussenruimtes. In de stilte voor een applaus. Een hand tegen een elleboog. Een onwilligheid om de grote lichten terug aan te knippen.

En dus weet de moeder het. Ze weet, nog voor ze met aangespannen oerspieren loslaat, dat haar kinderen zullen ademen.